Sobotnie

Czyli sytuacja z Artemis. Identyczny problem wystąpił w czasie Artemis 1. Wtedy też trzeba było zawieźć rakietę do VAB żeby wymienić zepsuty zaworek w ICPS. Niestety na platformie nie ma sposobu na dotarcie do drugiego stopnia – ani samej rakiety ani nawet rur które do niej dochodzą. Tzn. nie ma dla NASA bo SpaceX by pewnie użył podnośnika i wysłał ludzi bez zbędnych ceregieli.

Nie wiadomo co się zepsuło w Artemis II – może ten sam zaworek (choć to mało prawdopodobne bo po awarii Artemis I dokonano zmian mających zminimalizować prawdopodobieństwo powtórki). Może odpięło się połączenie między rakietą a wieżą. Może zatkał się filtr (choć to najmniej prawdopodobne). Wszystko działało bez problemu w czasie obu WDRów i bez powodu postanowiło przestać działać wczoraj.

Znalazłem chyba ciekawą ilustracje pokazująca jak mniej więcej zrobione są te szybkozłączki między rakietą a wieżą. Jak widać to dość skomplikowana konstrukcja. Z obu stron po odpięciu się złącze musi się natychmiast uszczelnić i jest to w dość ciekawy sposób rozwiązane.

Problemem z jakim boryka się NASA są właśnie te uszczelki zaznaczone na biało. Obecna teoria jest taka że nie służy im wycieczka z VAB na platformę startową – wstrząsy i wibracje w czasie tej wycieczki powodują że uszczelki przestają idealnie uszczelniać. Jeżeli ta teoria jest słuszna, to możemy się spodziewać że wycieczka do VAB i znowu na platformę spowoduje powtórkę problemu z jakim borykano się w czasie WDR. I że problem z przeciekami wodoru powtórzy się podczas następnej próby tankowania. Gdyby tak było to kwietniowy start znowu się o miesiąc opóźni.

W sumie ciekawe że NASA nie zrobiła nic z tymi uszczelkami przez kilka lat, pomimo że powodowały one problemy w czasie misji Artemis I. Jedyne co zrobili to testowanie jakie może być maksymalne stężenie wodoru w okolicach przecieku żeby wszystko nie eksplodowało. Oryginalnie było to tylko kilka % ale eksperymenty pokazały że nawet przy 16% nie ma ryzyka eksplozji. Problem w tym że jak uszczelka cieknie to stężenie wodoru znacząco przekracza 16% więc zwiększenie tego limitu nic nie zmieniło.

Przed Artemis III będą pewnie musieli przeanalizować co się dokładnie dzieje z tymi uszczelkami w czasie transportu. I czy może po prostu nie założyć że konieczna jest ich wymiana na platformie za każdym razem jak rakieta zostanie przewieziona z VAB. Bo zakładam że opcja użycia innego materiału nie wchodzi w rachubę biorąc pod uwagę zakres temperatur w jakich ta uszczelka ma uszczelniać.

Podsumowując – szanse na start w kwietniu są niezbyt duże.

Marek Cyzio Opublikowane przez: