Jak wcześniej pisałem, spędziłem weekend w Kennedy Space Center – w sobotę pojechałem na UpSummit a w niedzielę na Air Show. Generalnie jestem trochę rozczarowany. Tzn. było sporo bardzo, bardzo ciekawych pokazów, ale jednocześnie kompletnie źle wycelowałem się z dniami. Bo np. w sobotę latał 777 NASA którego w niedzielę nie było. A w niedzielę SpaceX pokazywał system napędowy Tesla Roadster, którego w sobotę nie było na UpSummit. Także w sobotę Jared Isaacman osobiście wyskoczył na spadochronie, wylądował przed widzami i poszedł na scenę. W niedzielę już tego nie zrobił. To wszystko mnie ominęło z uwagi na zły wybór dni. Ale poza tym było całkiem nieźle. No może poza organizacją.
Żeby się dostać na UpSummit trzeba było najpierw zaparkować w KSC Visitor Center. 30 minut stania w kolejce do wjazdu. Jak już się zaparkowało to wozili autobusami bo z KSC VC do pasa startowego jest dobre kilkanaście kilometrów. No i oczywiście autobusów było za mało = kolejka po horyzont, ponad dwie godziny czekania w słońcu i upale, zero cienia. Na miejscu następny problem – ludzie głodni a postawili dosłownie dwa food trucks z jedzeniem, więc jak ktoś chciał coś zjeść to następna godzina stania w słońcu żeby sobie kupić hamburgera. Na szczęście jestem na Ozempic więc nie czuję głodu i przynajmniej to mnie ominęło. Jedyny pozytyw – jak już dotarłem na UpSummit, to przysłali emaila że jest im bardzo przykro że to źle zorganizowane i że oddają pieniądze za bilety. Przynajmniej tyle…
Same wystawy były praktycznie pod jednym tematem – elektryfikacja lotnictwa. Pełno firm pokazywało swoje samoloty, samoloto-drony czy też drony osobiste. I obiecywało wspaniałą przyszłość – latające taksówki, bilety po $50 na skok z jednego miasta na FL do drugiego (np. Orlando-Miami za $50/osobę) itp. Było też trochę technologii kosmicznych – SpaceX pokazywał swój najbardziej używany booster a Blue Origin drugi stopień New Glenn. I oczywiście wszystko co normalnie zamazują na zdjęciach było na wierzchu – aż się zapytałem o ITAR ale powiedzieli że skoro jest publicznie wystawione i każdy może fotografować to nie ma ograniczenia i mogę zdjęcia opublikować bez żadnego ryzyka czy konsekwencji. Axiom Space pokazywał skafander księżycowy, było też parę księżycowych łazików, Vast pokazywał swoją stację kosmiczną, w czasie zwiedzania której spowodowałem poważną konsternację oprowadzającego pytając jak się dostaną na tą stację po 2029 jak SpaceX przestanie latać Dragonami 😉 Ale poza tym było super, z ciekawostek pokazywali Switchblade 600 – tego drona co to chyba Ukraina używa go do rozwalania ruskich czołgów.
Niedziela też była ciekawa – na „statycznych” wystawach mieli parę samolotów (w tym NASA WB-57), mieli też RS-25 i RL-10 – ten ostatni mnie zdumiał, bo jak dotąd wycelowanie aparatu w kierunku tego silnika kończyło się krzykiem o ITAR a tu stał on sobie zupełnie nie okryty czymkolwiek i co więcej była to „obecna” wersja a nie jakiś antyk którego nie używają już. Zadałem pytanie o ITAR i była ta sama odpowiedź – skoro pokazujemy to jest OK. Cóż, jak naglę przestanę pisać bloga to wiecie co się stało 😉
Sam air show był OK, w sumie poza Thunderbirds (których widziałem już wielokrotnie więc większego wrażenia na mnie nie zrobili), największą atrakcją był Jared Isaacman który osobiście wykonywał niesamowite manewry swoim Migiem 29. Ale to syfiasty samolot – ilość czarnego dymu jaki zostawiał była gorsza od monster trucks. Był też F/A-18, F-15 pomalowany w gwiazdki, T-38, C-17 i pomniejsze badziewie. I najważniejsze – piwo za darmo i bez ograniczeń więc się nie odwodniłem. Aha – muszę Wam tu zupełnie bezinteresowne polecić polską emulsję do opalania Kolastyna – pomimo że spędziłem 6 godzin pełnym słońcu w niedzielę i pewnie ze 4 w sobotę, nie mam żadnego poparzenia słonecznego. W przypadku amerykańskich olejków taki efekt jest nierealny – zwykle po dwóch godzinach mam poparzenia nawet używając SPF100. A ten polski ma SPF50 ale działa nieporównanie lepiej od amerykańskich.
Plotki – poznałem przemiłego faceta który najpierw pracował 17 lat w SpaceX a teraz jest u konkurencji (nie piszę której na wypadek gdyby coś powiedział za dużo, w końcu było kilka piw…). Opowiadał o SpaceX jak ciężka jest tam praca – był odpowiedzialny za budowę i uruchomienie wszystkich platform startowych SpaceX dla F9 i FH – zarówno na Cape jak i w Vandenberg. Teraz uruchamia platformę dla konkurencji (ale nie BO). Zapytałem go co sądzi o planach Blue Origin startu w styczniu i zaczął się głośno śmiać. Mówi że jak wystartują w lecie 2027 to będzie zdziwiony i że jego zdaniem jesień 2027 jest dużo bardziej realna. Opowiadał o pracy z Muskiem – że Musk słucha co się do niego mówi ale potem wybiera wersję tej osoby która była najbardziej optymistyczna i taki plan jest narzucany. W SpaceX pracuje się 12 godzin dziennie przez 7 dni w tygodniu i nieustannie jest jakiś nierealny deadline do osiągnięcia. I nigdy nie ma momentu przerwy. Podobno w Blue Origin obecnie jest to samo a nawet gorzej bo idą dwie zmiany po 12 godzin więc praca jest 24/7. Natomiast w firmie w której pracuje norma to 45 godzin tygodniowo i zauważa że ludzie mają znacząco większą wydajność w ten sposób, popełniają mniej błędów co oznacza mniej rzeczy do przerabiania i w końcowym etapie pozwala na agresywne terminy.
W sprawie grudniowego startu Starship z KSC – mówi że są spore szanse, że platforma jest gotowa i że wszyscy czekają na rakietę żeby sprawdzić czy wszystko pasuje jak trzeba.
A propos konkurencji – rozwiązanie Stoke Space będzie działało, jeżeli tylko rakieta wystartuje i osiągnie orbitę, to są pewni że pomysł z wykorzystaniem energii wydzielającej się podczas hamowania w atmosferze pozwoli na odzysk drugiego stopnia a „koszt” tego będzie znacząco mniejszy niż w przypadku Starship. Starship jest „antyczny” – technologia lat 70’tych jak w promach kosmicznych. Zero innowacji. Stoke to skok techniczny jakiego potrzebujemy by osiągnąć pełną wielokrotną używalność rakiet. Żadnych idiotycznych ceramicznych płytek. Cóż, zobaczymy jak to się sprawdzi… Aha – Stoke dostało CAŁĄ LC-15 a nie tylko kawałek, będą tam budowali drugą platformę dla tej swojej większej rakiety. Niewielka odległość od Relativity jest OK, platforma ma być tak zbudowana żeby ewentualna eksplozja nie zaszkodziła nikomu.
Zdjęć zrobiłem tysiące więc przejrzenie tego zajmie mi kilka dni. Jestem trochę rozczarowany obiektywem 800 mm. AF nie nadążał za samolotami, szczególnie jak latały szybko. W sumie większość zdjęć zrobiłem moim 150-600.
To tyle komentarzy i plotek, zdjęcia będą za jakiś czas. A na razie ważna informacja – SpaceX w końcu dostał zgodę FAA na lot i lądowanie Starship.